با شرك نه‌اى زاهد ، با كفر نه‌اى عابد * تو ملحد مكّارى ، هىهى دغلى گم‌گم 1 سخن كوتاه پيرامون كتاب خيراتيه كتاب « خيراتيه » مرحوم آقا محمّد على عاليترين ومحكمترين اثرى است كه به زبان فارسى در رد وابطال طريقهء صوفيه به قلم پخته وشيواى يك مجتهد واسلام‌شناس بزرگ نوشته شده است ، و در اين اثر نفيس فصاحت وبلاغت فوق‌العاده وسلاست بيان وروانى عبارت ورسائى معنى به درجهء كمال به كار رفته به طورى كه به اندك توجّهى در وهلهء اوّلى مورد تصديق و محل قبول هر صاحب بصيرت با انصاف مىباشد زيراكه مرحوم مؤلف داراى ذوق شعرى و صاحب قريحهء غرّاء بوده است ، چنان كه كتابهايش نشان مىدهد ومسلم است كه اين امر در روش كتابت وتحرير وجودت اسلوب بيان وتقرير دخالت عجيبى دارد . و همچنين از ملاحظهء آثار استدلالى مؤلف رحمه الله برمىآيد كه وى در قوّت تقرير وبيان واقامهء دليل وبرهان بسيار مقتدر ونيرومند بوده است ، و در الزام خصم و از بين بردن طرف وابطال اقوال مخالف عقيدهء خود ؛ دست توانائى داشته است . خلاصه ؛ اين كتاب كه هم‌اكنون در آسمان مطبوعات مىدرخشد ، به واسطهء شهرتى كه در ميان ارباب فضل ودانش دارد از تعريف وتوصيف بىنياز ومستغنى است . متأسّفانه اين اثر گرانبها تاكنون به صورت خطّى ، - مانند بسيارى از

--> ( 1 ) كتاب حاضر : 1 / 149 - 150 .